Wat is cognitieve vertekening? Definitie, voorbeelden en tips

Waarom voelt het verlies van $100 twee keer zo erg als het geluk van het vinden van $100?

Waarom scrollen we door slecht nieuws, maar negeren we het goede nieuws? 

Waarom blijven we vasthouden aan slechte investeringen, alleen maar omdat we er al geld aan hebben uitgegeven?

Dat komt niet omdat je pessimistisch bent of slecht met geld omgaat. Het komt omdat je hersenen geprogrammeerd zijn om paranoïde te zijn.

We leven in een comfortabele wereld in ‘overlevingsmodus’, en deze mismatch zorgt voor systematische fouten in ons denken, ook wel cognitieve vooroordelen genoemd. 

Wat is cognitieve vertekening precies?

Dat is wat we vandaag behandelen. We zullen de definitie van cognitieve bias bekijken, met voorbeelden van cognitieve bias.

We zullen ook leren over de oorzaken, verschillende soorten en hoe cognitieve vooringenomenheid in de echte wereld kan worden verminderd.

Laten we erin duiken.

---

Belangrijkste opmerkingen

• Een cognitieve vertekening is een systematische denkfout die wordt veroorzaakt door de poging van je hersenen om de verwerking te vereenvoudigen.

• Onze hersenen zijn verouderde software. We geven voorrang aan snelheid (overleven in de savanne) boven nauwkeurigheid (moderne logica), wat leidt tot “type 1”-fouten.

• Vooringenomenheid is een soort snelkoppeling (heuristiek) die je hersenen gebruiken om energie te besparen, waarbij ze vaak de feitelijke nauwkeurigheid inruilen voor een goed genoeg gevoel.

• De cognitieve vooringenomenheidscodex verdeelt meer dan 180 vooringenomenheden in 4 categorieën: informatie-overload, gebrek aan betekenis, behoefte aan snelheid en geheugenbewerkingen.

• Je kunt vooringenomenheid niet verwijderen, maar je kunt er wel mee omgaan. AI helpt ook bij het verminderen van cognitieve belasting.

---

Wat is cognitieve vertekening?

Stel je voor dat je hersenen een bowlingbal zijn die aan één kant iets zwaarder is.

Hoe recht je ook probeert te gooien, dat interne gewicht zorgt ervoor dat de bal elke keer in een bepaalde richting afwijkt. 

Dat is precies wat een cognitieve vertekening is: een ingebouwde vooringenomenheid in je oordeel.

• Duidelijke definitie van cognitieve vertekening

Cognitieve vertekening bestaat uit twee woorden: 

• Cognitief komt van het Latijnse kennen, wat betekent “weten” of te herkennen.
• Vooringenomenheid komt van het Franse woord vooringenomenheid, wat betekent dat een “schuin” of een “helling.”

De letterlijke definitie van cognitieve vertekening is dus een “een vooringenomenheid in je denken.”

Het betekent dat je hersenen een ingebouwd traject hebben dat bepaalde conclusies verkiest boven andere. 

anderen, ongeacht de feiten.

Zo werkt het...

De hersenen blokkeren 99% aan gegevens en bewaren alleen emotionele of bevestigende informatie. 

↓ 

Het vult hiaten op met aannames om een verhaal te forceren. 

↓ 

Het slaat alleen de intense piek en het einde op. 

↓ 

Je uiteindelijke beslissing is gebaseerd op deze vertekende werkelijkheid.

Wat veroorzaakt cognitieve vooringenomenheid?

Je vraagt je misschien af: “Als mensen zo slim zijn, waarom zit onze code dan vol bugs?”

Het antwoord is simpel: We gebruiken verouderde software.

Onze hersenen zijn niet ontworpen voor de aandelenmarkt, sociale media of Excel-spreadsheets. Ze zijn ontworpen om te overleven op de Afrikaanse savanne.

Hier zijn de 3 belangrijkste redenen waarom ons brein standaard cognitieve vooringenomenheid vertoont.

1. Evolutionaire mismatch

Ons brein is in wezen een 2 miljoen jaar oude overlevingsmachine die leeft in een moderne digitale wereld.

In de tijd van de holbewoners was snelheid belangrijker dan nauwkeurigheid.

• Je hoort geritsel in het gras.
• Je gaat ervan uit dat het een leeuw is en rent weg. Als je het mis hebt, sta je gewoon voor gek.
• Je stopt om de windsnelheid en geluidsfrequentie te analyseren. Als je het mis hebt, word je opgegeten.

De natuur selecteerde de mensen die paranoïde waren. We hebben het overleefd omdat we overhaaste conclusies trokken (type 1-fouten). 

Vandaag de dag zorgt datzelfde overlevingsinstinct voor veelvoorkomende voorbeelden van cognitieve vooringenomenheid, waardoor we patronen zien die er niet zijn (complottheorieën) of vasthouden aan onze groepen (politiek), omdat alleen zijn vroeger de dood betekende.

2. Systeem 1 versus systeem 2

Nobelprijswinnaar Daniel Kahneman gaf de duidelijkste definitie van cognitieve vooringenomenheid door te ontdekken dat onze hersenen twee modi hebben:

• Systeem 1 (de automatische piloot): Snel, automatisch en emotioneel. Het kost geen enkele moeite. (bijv., springen wanneer je een hard geluid hoort).

• Systeem 2 (De piloot): Langzaam, logisch en berekenend. Het kost veel energie. (bijv., oplossen 17 x 24).

Systeem 2 is ongelooflijk lui. Hard nadenken kost calorieën, dus je hersenen proberen dat te vermijden.

Wanneer je voor een moeilijke vraag staat, zoals:, “Is dit aandeel een verstandige financiële investering?” (Systeem 2) vervangt je brein deze vraag stiekem door een gemakkelijkere vraag: “Vind ik het logo van dit bedrijf mooi?” (Systeem 1). 

Bias treedt op wanneer de automatische piloot probeert het vliegtuig door een storm te loodsen.

1. De energiebesparingsmodus

Hoewel ons brein slechts ongeveer 1,4 kg weegt, verbruikt het 20% van de energie van je lichaam.

Om te voorkomen dat we van de honger omkomen, probeert ons brein energie te besparen. Het wil niet het perfecte antwoord, maar een antwoord dat bevredigend is, zodat het verder kan gaan.

Vooroordelen zijn simpelweg de snelkoppelingen die je hersenen gebruiken om energie te besparen. 

Waarom cognitieve vooringenomenheid belangrijk is

Cognitieve vooringenomenheid beïnvloedt elke beslissing die je neemt, meestal zonder dat je je daarvan bewust bent. 

We leven in een wereld die voortdurend om onze aandacht schreeuwt.

Als je naar de cognitieve vooringenomenheidscodex kijkt, zul je zien dat de hersenen de moeilijke, rommelige feiten overslaan en inzoomen op alles wat vertrouwd of emotioneel aanvoelt.

Daarom verspreidt verkeerde informatie zich als een lopend vuurtje, omdat ons brein niet per se de waarheid wil, maar gewoon het verhaal dat het makkelijkst te verwerken is.

Maar deze mentale snelkoppelingen kunnen gevaarlijk zijn. 

In plaats van zich te verdiepen in de harde gegevens, vallen mensen vaak terug op hun onderbuikgevoel of oude gewoontes, gewoon om er maar vanaf te zijn. Die fout kan geld kosten of een reputatie ruïneren.

Maar misschien komt vooringenomenheid wel het meest verrassend naar voren in je schrijven. 

Elke keer dat je een zin schrijft met slechte grammatica of een rommelige structuur, dwing je de lezer om kostbare batterijduur te verspillen om te begrijpen wat je bedoelt. 

Psychologen noemen dit “externe belasting.” Als je hun batterij leegtrekt, sluiten ze je buiten.

Om dit tegen te gaan, kun je Undetectable AI's gebruiken. Grammaticacontrole.

Het corrigeert je grammatica en vereenvoudigt de schrijfstructuur. Zo voorkomt het dat de lezer mentale energie verspilt aan fouten, waardoor hij zich volledig kan concentreren op je ideeën.

[Controleer of uw tekst grammaticaal correct is of niet]

De impact van cognitieve vooringenomenheid

Bekijk de voorbeelden van cognitieve vooringenomenheid om te zien hoe dit zich in de praktijk uit:

1. Gezondheidszorg

Onderzoek wijst uit dat diagnostische fouten voorkomen in ongeveer 10% tot 15% gevallen. Artsen zijn ook maar mensen, en hun hersenen zijn geneigd om onder druk snelkoppelingen te maken.

• De arts “fixeert” zich op het eerste symptoom dat u noemt. Zelfs als laboratoriumresultaten later aantonen dat dit onjuist is, blijven ze vasthouden aan die eerste indruk.

• De arts stopt met zoeken naar antwoorden zodra hij een eenvoudig antwoord vindt. Hij verwart een aannemelijk antwoord met het juiste antwoord.

• Zodra een patiënt is gelabeld (bijvoorbeeld, drugsverslaafde), blijft dat label hangen. Nieuwe artsen herhalen gewoon de mening van de oude arts in plaats van de feiten te controleren.

2. Financiën en bedrijfsleven

In het bedrijfsleven denken we dat we logisch zijn, maar we worden gedreven door angst en ego.

• Verliesaversie is de pijn van het verliezen van $100 twee keer zo groot als de vreugde van het vinden van $100. Dit zorgt ervoor dat beleggers vasthouden aan falende aandelen in de hoop dat ze weer zullen stijgen, terwijl ze winnende aandelen te vroeg verkopen, alleen maar om zich veilig te voelen.

• Sunk cost fallacy is “goed geld naar kwaad geld gooien”. Je weigert een mislukt project op te geven, alleen maar omdat je er al tijd en geld in hebt gestoken.

• De meeste mensen denken Ze zijn slimmer dan de markt. Dit leidt tot risicovolle weddenschappen en gokken in plaats van investeren.

3. Aanwerving

Wervingsmanagers blokkeren onbedoeld diversiteit omdat hun hersenen de voorkeur geven aan het bekende.

• We nemen mensen aan die ons aan onszelf doen denken. Als een kandidaat naar dezelfde school is gegaan als jij of fan is van hetzelfde sportteam, geef je hem of haar een hogere beoordeling. Zo ontstaat er een team van klonen die allemaal precies hetzelfde denken.

• Recruiters wijzen cv's vaak binnen een fractie van een seconde af, simpelweg omdat een naam hen niet bekend voorkomt. Het is een reflexmatige reactie waarbij het daadwerkelijke talent over het hoofd wordt gezien.

Nu AI de klantenservice en het schrijven overneemt, hebben we een geheel nieuwe vooringenomenheid ontwikkeld. 

We hebben een diepgeworteld wantrouwen tegenover dingen die bijna menselijk klinken, maar net niet helemaal.

Dit wordt de Uncanny Valley-effect. Wanneer iets dicht in de buurt komt van menselijke expressie zonder deze volledig te bereiken, ontstaat er een gevoel van onbehagen.

Dit is waar Undetectable AI's AI-menselijkheid hulp. Ze verzachten harde formuleringen, voegen emotionele nuances toe en herstellen het natuurlijke ritme van de tekst, zodat deze leest alsof hij door een mens is geschreven, en niet door een AI.

[Maak uw tekst menselijker als deze te gepolijst aanvoelt]

Verschillende soorten cognitieve vooringenomenheid

Het enorme aantal vooroordelen kan overweldigend zijn. Om het gemakkelijker te maken, organiseert de cognitieve vooroordelencodex ze op basis van het specifieke probleem dat de hersenen proberen op te lossen.

Hier volgt een eenvoudige uitsplitsing van de vier kwadranten:

Het probleem	De vooringenomenheid	Voorbeeld
1. Te veel informatie (We filteren gegevens agressief)	Beschikbaarheidheuristiek	We beoordelen veiligheid op basis van wat we ons gemakkelijk herinneren. Bijvoorbeeld: na 9/11 met de auto reizen in plaats van vliegen, omdat de beelden van de crash beangstigend waren, ook al is vliegen veiliger.
	Bevestigingsvertekening	We zien alleen wat we willen zien. Bijvoorbeeld: feiten negeren die bewijzen dat je ongelijk hebt, terwijl je geobsedeerd bent door feiten die bewijzen dat je gelijk hebt.
2. Onvoldoende betekenis (We verbinden punten die er niet zijn)	Halo-effect	Eén goede eigenschap doet ons aannemen dat alles goed is. Bijvoorbeeld: denken dat een knap persoon automatisch slim en aardig is.
	De misvatting van de gokker	Het denken aan geluk uit het verleden bepaalt het geluk in de toekomst. Bijvoorbeeld: “Het wiel is tien keer op rood gevallen, dus nu moet het wel zwart worden!” (De kans is nog steeds 50/50).
3. Snel handelen is nodig (We beslissen voordat we alle feiten hebben)	Verankeringsbias	Het eerste getal dat we horen, blijft hangen. Bijvoorbeeld: bij salarisonderhandelingen bepaalt het eerste genoemde bedrag de lat voor de hele onderhandeling.
	Sunk Cost Fallacy	Weigeren om op te geven omdat je al betaald hebt. Bijvoorbeeld: een vreselijke film afkijken alleen omdat je een kaartje hebt gekocht.
4. Wat moeten we onthouden? (We bewerken herinneringen om ruimte te besparen)	Piek-eindregel	We negeren het midden en onthouden de climax. Bijvoorbeeld: een vakantie alleen beoordelen op basis van de mooiste momenten en de laatste dag, en de saaie momenten negeren.
	Achteraf gezien vooringenomenheid	Het “ik wist het al”-effect. Bijvoorbeeld: Je was ervan overtuigd dat je de winnaar van de wedstrijd had voorspeld nadat deze was afgelopen, ook al was je daar vooraf niet zeker van.

Het gebruik van AI bij besluitvorming is een tweesnijdend zwaard.

Overgenomen vooroordelen AI-modellen leren van het internet. Aangezien het internet vol staat met menselijke stereotypen, neemt AI deze vaak over. Dit wordt Algoritmische vooringenomenheid. 

Als je niet oppast, zal de bot je vooroordelen gewoon naar je terugkaatsen.

AI heeft echter één groot voordeel ten opzichte van mensen: het heeft geen ego. Het gaat niet in de verdediging als je het in twijfel trekt.

Je kunt de AI Chatbot om je uit te dagen. Probeer deze prompt eens.

De AI-acties weerspiegelen de tekortkomingen in je logica waar je hersenen biologisch blind voor zijn. Klaar om je eigen hersenen te controleren? 

[Chat nu met ondetecteerbare AI →]

Voorbeelden van cognitieve vooringenomenheid in het echte leven

Hier zijn drie beroemde verhalen uit het echte leven die precies laten zien wat een cognitieve vertekening in de praktijk inhoudt.

1. Moneyball

De film Moneyball is het perfecte voorbeeld van cognitieve vertekening en laat zien hoe het halo-effect een bedrijf kan ruïneren.

Jarenlang selecteerden honkbal scouts spelers op basis van hun intuïtie. Ze zochten naar jongens met een zelfverzekerde kaaklijn of een mooi gezicht. Ze gingen ervan uit dat als een speler eruitzag als een ster, hij ook moest spelen als een ster.

Algemeen directeur Billy Beane realiseerde zich dat dit dom was. Hij negeerde hoe spelers eruit zagen en concentreerde zich volledig op de cijfers. 

2. 12 boze mannen

Deze klassieke film leert ons over het bandwagon-effect (doen wat iedereen doet).

In het begin stemmen 11 van de 12 juryleden voor schuldig. Ze doen dit omdat ze er gewoon bij willen horen. Ze kijken om zich heen, zien dat iedereen zijn hand opsteekt en gaan mee met de stroom om een discussie te vermijden.

Eén jurylid weigert de kudde te volgen. Hij dwingt de groep om rustig aan te doen en naar de feiten te kijken. Hij bewijst dat het feit dat iedereen het ergens over eens is, nog niet betekent dat het ook waar is. 

3. De Varkensbaai

In 1961 lanceerde de Amerikaanse regering een rampzalige invasie van Cuba. Hoe konden zoveel slimme adviseurs instemmen met zo'n vreselijk plan? Het antwoord is Groepsdenken.

Het team van president Kennedy bestond uit genieën, maar ze waren te bang om het oneens te zijn met elkaar. Niemand wilde degene zijn die negatief was.

Omdat iedereen stil bleef, gingen ze er allemaal vanuit dat de anderen het eens waren met het plan.

Na de ramp stopte Kennedy met het aannemen van “ja-knikkers”. In plaats daarvan moedigde hij zijn team aan om te discussiëren, te debatteren en zijn ideeën ter discussie te stellen. Hij besefte dat stilzwijgen gevaarlijk is.

Hoe cognitieve vooringenomenheid te verminderen

Aangezien we geen operatie kunnen uitvoeren om vooroordelen uit de hersenen te verwijderen, moeten we in plaats daarvan de omgeving veranderen. 

Hier is het stappenplan om cognitieve vooringenomenheid te verminderen:

Manier # 1: Begin met je voor te stellen dat het project al over een jaar mislukt, waardoor de hersenen worden misleid om vandaag verborgen rampen te zien. 

Manier # 2: Wijs vervolgens een specifieke groep haters aan om het plan genadeloos aan te vallen, zodat je de zwakke plekken blootlegt voordat de realiteit dat doet. 

Manier # 3: Verwijder bij het aannemen van personeel namen en foto's uit cv's (zoals bij een blinde auditie), zodat u de pure vaardigheden beoordeelt en niet de persoon. 

Manier # 4: Gebruik ten slotte hersentrainingsoefeningen om je automatische gewoontes te herprogrammeren, als een soort fysiotherapie voor je geest.

Test onze AI Detector en Humanizer met de widget hieronder!

Eindgedachten

Wat is cognitieve vertekening eigenlijk precies?

Het is het onzichtbare besturingssysteem dat je leven bestuurt.

Je kunt ze niet uit je hoofd verwijderen. Je bent een mens, wat betekent dat je prachtig, gekmakend irrationeel bent. 

Je zult mensen nog steeds beoordelen op hun schoenen, in paniek raken als de aandelenmarkt daalt en waarschijnlijk aannemen dat het liedje dat je vandaag drie keer hebt gehoord een meesterwerk is.

Maar nu weet je dat de storing bestaat.

En weten dat je hersenen je proberen te misleiden? Nou, dat is de eerste stap om ervoor te zorgen dat ze daar niet in slagen. 

Houd je ogen open, vertrouw op je intuïtie en als je twijfelt... laat je leiden door de gegevens.

Houd je denken – en je schrijven – helder, geloofwaardig en menselijk met Niet detecteerbare AI.